چشم‌انداز بازار جهانی کالاها
چشم‌انداز بازار جهانی فلزات در 2027؛ افت پیش‌بینی‌شده طلا و نقره و نفت 105 دلاری
از تعدیل قیمت فلزات گرانبها تا احتمال جهش نفت در سناریوی بحران انرژی
بازار جهانی کالاها در آستانه سال 2027 با چشم‌اندازی متفاوت روبه‌روست؛ پیش‌بینی‌ها از کاهش نسبی قیمت طلا و نقره، رشد برخی فلزات پایه و احتمال افزایش قیمت نفت برنت تا 105 دلار در سناریوی بحران انرژی حکایت دارند. در این میان، تداوم تقاضای سرمایه‌ای برای فلزات گرانبها و افزایش هزینه انرژی می‌تواند معادلات بازار جهانی فلزات را تحت تاثیر قرار دهد.
در بخش نخست این گزارش، چشم‌انداز بازار مس و ماندگاری قیمت آن در نزدیکی رکوردهای تاریخی بررسی شد. اکنون نوبت به سایر فلزات پایه، فلزات گرانبها و بازار انرژی می‌رسد. پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد سال 2027 می‌تواند با تعدیل قیمت طلا و نقره، رشد برخی فلزات پایه و افزایش ریسک در بازار انرژی همراه باشد.
برآوردهای بازار جهانی نشان می‌دهد عواملی مانند وضعیت اقتصاد چین، تقاضای صنعتی، سیاست‌های پولی بانک‌های مرکزی، هزینه انرژی و اختلال در زنجیره تامین، نقش مهمی در تعیین مسیر قیمت کالاها خواهند داشت.
1. فلزات پایه؛ رشد قوی در 2026 و تعدیل محدود در 2027
بر اساس پیش‌بینی‌ها، شاخص فلزات پایه و سنگ‌آهن در سال 2026 حدود 25 درصد رشد خواهد کرد. با این حال، انتظار می‌رود این شاخص در سال 2027 تنها 3.3 درصد کاهش پیدا کند و همچنان حدود 16 درصد بالاتر از اوج ثبت‌شده در سال 2021 باقی بماند.
در میان فلزات پایه، قلع و روی از جمله فلزاتی هستند که برای سال 2027 رشد قیمت در آنها پیش‌بینی شده است.
در بازار سنگ‌آهن، ضعف فعالیت‌های ساختمانی چین و آغاز فعالیت پروژه سیماندو در گینه از عوامل فشار بر قیمت‌ها به شمار می‌روند. این شرایط می‌تواند قیمت سنگ‌آهن را از میانگین پیش‌بینی‌شده 98 دلار در سال 2026 به حدود 95 دلار در سال 2027 برساند.
در بخش فلزات مورد استفاده در صنایع باتری نیز روند یکسانی مشاهده نمی‌شود. کبالت و لیتیوم در فصل سوم به‌ترتیب با افت 25 و 13 درصدی روبه‌رو شدند. نیکل نیز تحت تاثیر رقابت فناوری باتری‌های لیتیوم آهن فسفات (LFP)، با چشم‌انداز رشد محدود و ثبات نسبی مواجه است.
2. فلزات گرانبها؛ پیش‌بینی کاهش قیمت طلا و نقره
یکی از مهم‌ترین بخش‌های این چشم‌انداز به بازار فلزات گرانبها مربوط است. پیش‌بینی‌ها حاکی از آن است که قیمت طلا و نقره در سال 2027 نسبت به سطوح برآوردشده برای سال 2026 کاهش پیدا کند.
| فلز گرانبها | برآورد 2026 | پیش‌بینی 2027 | تغییر |
|---|---|---|---|
| طلا | $4,600 | $4,250 | 7.6٪ کاهش |
| نقره | $70 | $62 | 11٪ کاهش |
چرا طلا همچنان از حمایت سرمایه‌ای برخوردار است؟
با وجود پیش‌بینی کاهش قیمت، بازار طلا همچنان از دو عامل مهم حمایت می‌شود: خرید سرمایه‌گذاران و تقاضای بانک‌های مرکزی. طبق برآورد ارائه‌شده، این دو گروه در مجموع حدود نیمی از تقاضای طلا در نیمه نخست سال را تشکیل داده‌اند.
انتظار می‌رود این میزان تقاضا در ادامه تعدیل شود، اما همچنان نقش حمایتی خود را در بازار حفظ کند. بنابراین کاهش پیش‌بینی‌شده قیمت طلا لزوماً به معنای از بین رفتن عوامل بنیادی حمایت‌کننده از این فلز نیست.
افزایش قیمت نقره می‌تواند به کاهش مصرف صنعتی آن منجر شود. در صنعت انرژی خورشیدی، بالا رفتن هزینه نقره انگیزه تولیدکنندگان برای کاهش میزان مصرف این فلز یا جایگزینی بخشی از آن با مس را افزایش داده است. این موضوع یکی از عوامل مهم در چشم‌انداز تقاضای صنعتی نقره محسوب می‌شود.
3. بازار انرژی؛ نفت برنت در سناریوی بحران به 105 دلار می‌رسد
بازار انرژی یکی از مهم‌ترین عوامل تاثیرگذار بر چشم‌انداز کامودیتی‌ها در سال 2027 خواهد بود. در سناریوی پایه، قیمت نفت برنت حدود 79 دلار برای هر بشکه پیش‌بینی شده است؛ رقمی که از برآورد 91 دلاری سال 2026 پایین‌تر است، اما همچنان 13 درصد بالاتر از پیش‌بینی ماه آوریل قرار دارد.
تفاوت میان این دو سناریو نشان می‌دهد که ریسک اختلال در عرضه انرژی همچنان می‌تواند مسیر قیمت نفت را تغییر دهد. آسیب به پالایشگاه‌های منطقه خلیج فارس و روسیه نیز ممکن است بازار فرآورده‌های نفتی، به‌ویژه گازوئیل، را با محدودیت عرضه مواجه کند.
تاثیر انرژی گران بر صنایع فلزی
اثر افزایش قیمت انرژی تنها به بازار نفت و گاز محدود نمی‌شود. هزینه بالای برق در اروپا می‌تواند فعالیت کارخانه‌های ذوب آلومینیوم و روی را محدود کند. از طرف دیگر، اختلال در حمل‌ونقل گوگرد از خاورمیانه ممکن است هزینه فرآوری نیکل در اندونزی را افزایش دهد.
به این ترتیب، انرژی هم از طریق هزینه تولید و هم از طریق زنجیره تامین مواد اولیه بر بازار فلزات اثر می‌گذارد.
4. ریسک‌های اصلی؛ چه عواملی می‌توانند پیش‌بینی‌ها را تغییر دهند؟
با وجود برآوردهای ارائه‌شده، مسیر بازار کالاها در سال 2027 با عدم قطعیت‌های قابل توجهی همراه است. مهم‌ترین ریسک‌ها را می‌توان در چند محور بررسی کرد:
کمبود عرضه در بازار برخی فلزات می‌تواند قیمت‌ها را بالاتر از پیش‌بینی‌های فعلی ببرد. اختلال در معادن، حمل‌ونقل و زنجیره تامین از عوامل موثر بر این وضعیت هستند.
اگر رشد قیمت انرژی به افزایش تورم و نرخ بهره منجر شود، هزینه تامین مالی شرکت‌ها بالا می‌رود. در چنین شرایطی سرمایه‌گذاری صنعتی و تولید می‌تواند کاهش پیدا کند و تقاضا برای فلزات صنعتی تحت فشار قرار بگیرد.
تعرفه‌های احتمالی ژانویه و محدودیت‌های تجاری، از جمله ممنوعیت صادرات کنگو، می‌توانند جریان تجارت فلزات و به‌ویژه عرضه مس در بازار جهانی را مختل کنند.
بررسی بانک جهانی نشان می‌دهد حدود یک‌سوم نوسانات قیمت کالاها از شوک‌های بازارهای دیگر ناشی می‌شود. در این میان، مس و نقره در کنار نفت می‌توانند نقش پل ارتباطی میان بازارهای مختلف را ایفا کنند؛ به این معنا که تغییرات یک بازار ممکن است از طریق این کالاها به بازارهای دیگر منتقل شود.
جمع‌بندی؛ بازار فلزات در آستانه یک سال تعیین‌کننده
چشم‌انداز سال 2027 ترکیبی از تعدیل قیمت فلزات گرانبها، رشد برخی فلزات پایه و ریسک‌های جدی در بازار انرژی را نشان می‌دهد. طلا و نقره ممکن است نسبت به برآوردهای سال 2026 کاهش قیمت داشته باشند، اما تقاضای سرمایه‌ای و کاربردهای صنعتی همچنان از عوامل مهم بازار باقی می‌مانند. در مقابل، نفت در صورت تشدید بحران عرضه می‌تواند به 105 دلار برسد.
مهم‌ترین متغیر تعیین‌کننده، هزینه انرژی است؛ عاملی که می‌تواند از مسیر تورم، نرخ بهره، هزینه تولید و زنجیره تامین، معادلات بازار جهانی کالاها را تغییر دهد.
