گزارش تحلیلی از تاثیر تنشهای منطقهای بر بازار سنگهای قیمتی
تعویق مناقصههای الماس خام، لغو پروازها و توقف جابهجایی محمولهها در مارس 2026، نقش دبی را بهعنوان یکی از مهمترین مراکز تجارت الماس جهان برجسته کرد.
تنشهای منطقهای در سال 2026، با ایجاد اختلال در پروازها و مسیرهای حملونقل، زنجیره تجارت جهانی الماس را تحت تاثیر قرار دادند؛ از تعویق مناقصههای الماس خام در دبی تا دشوارتر شدن تامین مواد اولیه برای صنعت تراش و پرداخت هند. این تحولات نشان داد که چگونه تغییرات ژئوپلیتیکی در خاورمیانه میتواند جریان معاملات الماس در بازارهای بینالمللی را دستخوش تغییر کند.
درگیریهای نظامی منطقه در اوایل سال 2026، فعالیت یکی از مهمترین مسیرهای تجارت جهانی الماس را با اختلال مواجه کرد. تعویق مناقصههای الماس خام در دبی، محدودیت حملونقل هوایی و توقف بخشی از معاملات در بورس الماس اسرائیل، نگرانیهایی درباره تامین سنگ خام و آینده تجارت بینالمللی الماس ایجاد کرد.
تحولات نظامی خاورمیانه در اواخر فوریه و مارس 2026، علاوه بر پیامدهای سیاسی و اقتصادی، صنعت جهانی الماس را نیز تحت تاثیر قرار داد. دبی که طی سالهای اخیر به یکی از مراکز اصلی خریدوفروش و توزیع الماس خام و تراشخورده تبدیل شده، با محدودیت پروازها و اختلال در جابهجایی محمولهها روبهرو شد؛ مسئلهای که ارتباط تجاری میان تولیدکنندگان الماس، معاملهگران منطقهای و مراکز تراش و پرداخت هند را تحت فشار قرار داد.
بر اساس گزارش منتشرشده راپاپورت در اول مارس 2026، دو شرکت فعال در تجارت الماس خام، Koin International و Trans Atlantic Gem Sales، برگزاری مناقصههای خود در دبی را به تعویق انداختند.
شرکت Koin International قرار بود مناقصه الماس خام خود را از 3 تا 5 مارس برگزار کند، اما با اشاره به شرایط امنیتی دبی و منطقه و لغو پروازهای ورودی به امارات، زمان برگزاری آن را به 9 تا 11 مارس تغییر داد.
شرکت Trans Atlantic Gem Sales نیز مناقصه برنامهریزیشده خود را که قرار بود از اول تا پنجم مارس برگزار شود، به دلیل نگرانی درباره امنیت کارکنان و مشتریان به تعویق انداخت. در زمان انتشار گزارش اولیه، تاریخ قطعی جدیدی برای برگزاری این رویداد اعلام نشده بود.
تعویق این مناقصهها نشان داد که حتی بدون توقف کامل فعالیت شرکتهای تجاری، محدودیتهای حملونقل و نگرانیهای امنیتی میتوانند برنامه معاملات بینالمللی الماس را تغییر دهند.
دبی فقط یک بازار مصرفی برای جواهرات نیست؛ این شهر نقش مهمی در اتصال کشورهای تولیدکننده الماس خام به مراکز تجاری و صنعتی جهان دارد. بخش قابلتوجهی از الماسهای استخراجشده در کشورهای آفریقایی و دیگر مناطق تولیدکننده، از طریق شبکههای تجاری و لجستیکی دبی به خریداران و مراکز تراش و پرداخت منتقل میشوند.
طبق دادههای فرآیند کیمبرلی که در گزارش راپاپورت به آن اشاره شده، امارات متحده عربی در سال 2024 حدود 9.83 میلیارد دلار الماس خام صادر کرده بود؛ رقمی که این کشور را در جایگاه بزرگترین صادرکننده الماس خام جهان قرار میداد، با وجود آنکه تولید معدنی الماس در این کشور انجام نمیشود.
این جایگاه نشان میدهد اهمیت دبی در صنعت الماس بیش از آنکه به استخراج وابسته باشد، به شبکه تجارت، توزیع، تامین مالی و حملونقل آن مربوط است.
یکی از مهمترین نگرانیهای مطرحشده در گزارش راپاپورت، احتمال اختلال در تامین الماس خام برای هند بود. هند بهویژه شهر سورات، یکی از مهمترین مراکز جهانی تراش و پرداخت الماس به شمار میرود. بخش بزرگی از الماسهای خام جهان برای تبدیل شدن به سنگهای تراشخورده و آماده عرضه به بازار جواهرات، به این کشور منتقل میشوند.
گزارش رویترز در 5 مارس 2026 نیز نشان داد که اختلال در مسیرهای هوایی و حملونقل از طریق دبی، واردات الماس خام و صادرات جواهرات هند را تحت تاثیر قرار داده است.
بر اساس گزارش رویترز، امارات متحده عربی بیش از دوسوم واردات الماس خام هند را تامین میکرد. همچنین خاورمیانه سهم قابلتوجهی از بازار صادرات سالانه جواهرات و سنگهای قیمتی هند را تشکیل میداد.
لغو پروازها، محدودیتهای حریم هوایی و تاخیر در ارسال محمولهها باعث شد برخی شرکتها ارسال کالا را به تعویق بیندازند و فعالان بازار نسبت به ادامه روند تجارت در صورت طولانی شدن تنشها ابراز نگرانی کنند.
با ادامه اختلالات منطقهای، موضوع انتقال بخشی از مناقصههای الماس خام از دبی به هند نیز مطرح شد.
طبق گزارشی که وبسایت ThePrint در 15 مارس 2026 منتشر کرد، دو شرکت فعال در تجارت الماس، Koin International و Stargems Group، درباره برگزاری مناقصههای الماس خام در شهر سورات با شورای توسعه صادرات جواهرات و سنگهای قیمتی هند (GJEPC) وارد گفتوگو شده بودند.
هدف این پیشنهاد، فراهم کردن امکان دسترسی مستقیمتر تولیدکنندگان و خریداران هندی به محمولههای الماس خام و کاهش وابستگی به برگزاری مناقصهها در دبی بود.
با این حال، انتقال چنین فعالیتهایی به هند با موانعی مانند تشریفات گمرکی، مالیات و هزینههای واردات و صادرات مجدد روبهرو است. به همین دلیل، تغییر مرکز برگزاری مناقصهها لزوماً به معنای جایگزینی سریع دبی با سورات نیست.
تحولات منطقهای بر فعالیت بورس الماس اسرائیل نیز اثر گذاشت. بر اساس گزارش راپاپورت، بورس الماس اسرائیل در شهر رامات گان وارد وضعیت اضطراری شد، دسترسی به مجموعه محدود شد و فعالیت تالار معاملات به حالت تعلیق درآمد. در آن مقطع، تنها خدمات ضروری ادامه داشت.
این اتفاق در کنار تعویق مناقصههای دبی، نشان داد که تنشهای منطقهای میتوانند همزمان چند مرکز مهم تجارت الماس را تحت تاثیر قرار دهند.
اختلال در زنجیره تامین میتواند هزینه حملونقل، زمان تحویل و دسترسی خریداران به الماس خام را تحت تاثیر قرار دهد؛ اما این موضوع الزاماً به افزایش قیمت همه گروههای الماس منجر نمیشود.
قیمت الماس به عوامل مختلفی از جمله وزن، رنگ، پاکی، کیفیت تراش، میزان عرضه، تقاضای مصرفکنندگان و شرایط اقتصادی بازارهای اصلی وابسته است.
اگر محدودیت عرضه با کاهش تقاضا همراه شود، اثر نهایی بر قیمت میتواند متفاوت باشد. بنابراین برای ارزیابی تاثیر تنشهای منطقهای بر قیمت الماس باید علاوه بر وضعیت حملونقل، تغییرات شاخصهای قیمتی و میزان معاملات در مراکز اصلی بازار نیز بررسی شود.
تحولات اوایل سال 2026 نشان داد که تجارت جهانی الماس تنها به کشورهای استخراجکننده و مراکز بزرگ جواهرسازی وابسته نیست؛ مسیرهای حملونقل، مراکز تجاری و شبکههای توزیع نیز نقش تعیینکنندهای در عملکرد این صنعت دارند.
دبی بهعنوان یکی از مهمترین حلقههای ارتباطی میان تولیدکنندگان الماس خام و مراکز تراش و پرداخت، جایگاهی ویژه در این زنجیره دارد. اختلال در فعالیت این مرکز میتواند بر تجارت هند، برنامه مناقصهها و جریان انتقال محمولهها تاثیر بگذارد.
برای بازار جهانی الماس، این رویداد یادآور اهمیت تنوع مسیرهای تامین و لجستیک و ضرورت توجه به ریسکهای ژئوپلیتیکی در تجارت سنگهای قیمتی است.
برای دنبال کردن تحولات بازار سنگهای قیمتی و فلزات گرانبها، سایر گزارشهای مجله کافه طلا را نیز مطالعه کنید.