آیا میدانید عیار طلای اب شده در ریگیری چگونه محاسبه میشود؟ یکی از بازارهای پرتلاطم و پرطرفدارسرمایه گذاری این روزها بازار طلا است
نحوه محاسبه عیار های مختلف طلا شاید در نگاه اول ساده به نظر برسد، اما عددهایی مثل 750، 875، 916 و 999 روی طلا برای بسیاری از افراد سوالبرانگیز هستند. مثلاً اگر روی یک قطعه طلا عدد 750 حک شده باشد، آیا یعنی طلای 75 عیار است؟ چرا طلای 18 عیار را با عدد 750 هم نشان میدهند و تفاوت آن با طلای 21 یا 22 عیار چیست؟
پاسخ همه این سوالها به یک مفهوم برمیگردد: مقدار طلای خالص موجود در آلیاژ. با یک فرمول ساده میتوان عیارهای مختلف را به یکدیگر تبدیل کرد و حتی مقدار طلای خالص موجود در یک قطعه را محاسبه کرد.
طلای خالص فلزی نسبتاً نرم است و برای ساخت بسیاری از زیورآلات با فلزات دیگر ترکیب میشود. به همین دلیل، هر قطعه طلا الزاماً از طلای کاملاً خالص ساخته نشده است.
عیار مشخص میکند چه مقدار از یک آلیاژ را طلای خالص تشکیل میدهد.
در سیستم 24 عیار:
18 عیار یعنی 18 قسمت از 24 قسمت، طلاست.
21 عیار یعنی 21 قسمت از 24 قسمت، طلاست.
22 عیار یعنی 22 قسمت از 24 قسمت، طلاست.
24 عیار بالاترین عیار در این مقیاس است و به طلای با خلوص بسیار بالا اشاره دارد.
بنابراین هرچه عدد عیار به 24 نزدیکتر باشد، سهم طلای خالص در آلیاژ بیشتر است.

| عیار | درصد تقریبی طلای خالص | عدد عیار بر مبنای 1000 |
| 24 عیار | حدود 99.9٪ | 999 |
| 22 عیار | حدود 91.6٪ | 916 |
| 21 عیار | 87.5٪ | 875 |
| 18 عیار | 75٪ | 750 |
| 14 عیار | حدود 58.3٪ | 585 |
| 12 عیار | 50٪ | 500 |
| 10 عیار | حدود 41.7٪ | 417 |
اعداد جدول بر اساس تبدیل ریاضی عیار به مقیاس 1000 هستند و بسته به استاندارد و نحوه درج مشخصات، ممکن است عدد حکشده روی قطعه با گرد کردن همراه باشد.
برای تبدیل عیار طلا به عدد بر مبنای 1000، از این فرمول استفاده میکنیم:
عیار بر مبنای 1000 = عیار ÷ 24 × 1000
مثلاً برای طلای 18 عیار:
18 ÷ 24 × 1000 = 750
بنابراین:
18 عیار = 750
همین محاسبه برای طلای 21 عیار:
21 ÷ 24 × 1000 = 875
و برای طلای 22 عیار:
22 ÷ 24 × 1000 ≈ 916.7
به همین دلیل عدد 916 یا 917 برای نشان دادن خلوص حدود 22 عیار دیده میشود.
بله.
عدد 750 به این معناست که در هر 1000 واحد از آلیاژ، 750 واحد طلای خالص وجود دارد.
برای تبدیل آن به درصد:
750 ÷ 10 = 75٪
حالا اگر بخواهیم آن را به مقیاس 24 عیار تبدیل کنیم:
750 ÷ 1000 × 24 = 18
بنابراین:
750 = 75٪ خلوص = 18 عیار
این یکی از مهمترین تبدیلهایی است که هنگام خرید و فروش طلا باید بدانید.
اگر درصد طلای خالص را داشته باشیم، تبدیل آن به عیار بسیار ساده است:
عیار 24تایی = درصد خلوص × 24 ÷ 100
برای مثال اگر یک آلیاژ 75 درصد طلای خالص داشته باشد:
75 × 24 ÷ 100 = 18
پس عیار آن 18 است.
اگر میزان خلوص 87.5 درصد باشد:
87.5 × 24 ÷ 100 = 21
یعنی آلیاژ 21 عیار است.

گاهی دانستن عیار کافی نیست و میخواهیم بدانیم از وزن یک قطعه طلا، چه مقدار آن طلای خالص است.
برای این کار از فرمول زیر استفاده میشود:
وزن طلای خالص = وزن کل × درصد خلوص
مثال: طلای 18 عیار
فرض کنید یک قطعه طلای 18 عیار 10 گرم وزن داشته باشد.
از آنجا که طلای 18 عیار دارای 75 درصد خلوص است:
10 × 0.75 = 7.5 گرم
یعنی در این قطعه، حدود 7.5 گرم طلای خالص وجود دارد و باقی وزن مربوط به فلزات آلیاژی است.
مثال: طلای 22 عیار
اگر یک قطعه طلای 22 عیار 10 گرم وزن داشته باشد:
10 × 0.916 ≈ 9.16 گرم
یعنی حدود 9.16 گرم طلای خالص در آن وجود دارد.
اگر مقدار طلای خالص و وزن کل آلیاژ را بدانیم، میتوانیم عیار را محاسبه کنیم.
فرمول:
عیار بر مبنای 1000 = وزن طلای خالص ÷ وزن کل آلیاژ × 1000
برای مثال، فرض کنید یک آلیاژ 100 گرم وزن داشته باشد و آزمایش نشان دهد که 75 گرم آن طلای خالص است:
75 ÷ 100 × 1000 = 750
بنابراین عیار آلیاژ 750 یا همان 18 عیار است.
در مورد طلای آب شده نمیتوان فقط با نگاه کردن به رنگ یا ظاهر، عیار دقیق آن را تعیین کرد.
برای مشخص شدن میزان خلوص، نمونه میتواند تحت آزمایش و آنالیز قرار بگیرد. در بازار طلا، ریگیری یکی از روشهای شناختهشده برای تعیین عیار طلای آبشده است. دستگاههای XRF نیز برای بررسی ترکیب فلزی نمونهها مورد استفاده قرار میگیرند.
پس از مشخص شدن درصد طلای خالص، تبدیل آن به عیار با همان فرمول انجام میشود.
برای مثال اگر نتیجه آزمایش خلوص یک نمونه را 75 درصد نشان دهد:
75 × 10 = 750
بنابراین عیار آن 750 و معادل 18 عیار است.
نکته مهم: تستهای ظاهری یا روشهایی مانند سنگ محک میتوانند برای بررسی اولیه مفید باشند، اما برای تعیین دقیق عیار یک نمونه باارزش، نتیجه آزمایش معتبر اهمیت بیشتری دارد.
تفاوت اصلی این عیارها به میزان طلای خالص موجود در آلیاژ برمیگردد.
طلای 18 عیار دارای 75 درصد طلای خالص است و در بازار زیورآلات بسیار رایج است. عدد معادل آن در مقیاس 1000، 750 است.
طلای 21 عیار دارای 87.5 درصد طلای خالص است و عدد معادل آن 875 است.
طلای 22 عیار حدود 91.6 درصد طلای خالص دارد و عدد آن در مقیاس 1000 حدود 916 یا 917 است.
طلای 24 عیار بالاترین عیار در مقیاس 24تایی است و به طلای با خلوص بسیار بالا اشاره دارد. در محصولات تجاری، اعداد نزدیک به 999 برای خلوص بسیار بالا دیده میشود.
نه لزوماً.
عیار بالاتر به معنی درصد طلای خالص بیشتر است، اما مناسب بودن یک قطعه طلا فقط به عیار آن بستگی ندارد.
نوع استفاده، طراحی، استحکام، وزن، اجرت ساخت و شرایط خرید نیز اهمیت دارند.
به همین دلیل هنگام مقایسه دو قطعه طلا، بهتر است فقط به عدد عیار توجه نکنید و مشخصات کامل محصول را در نظر بگیرید.
اگر روی طلا عبارت 18K یا 22K دیدهاید، حرف K مخفف Karat است.
این سیستم، خلوص طلا را در مقیاس 24 قسمت بیان میکند.
برای نمونه:
18K = 18 ÷ 24 = 75٪
و:
22K = 22 ÷ 24 ≈ 91.6٪
بنابراین K و عددهای 750، 875 و 916 روشهای متفاوتی برای بیان میزان خلوص یک آلیاژ طلا هستند.
اگر با عددهای مختلف طلا مواجه شدید، این دو فرمول را به خاطر بسپارید:
عیار ÷ 24 × 1000
عدد عیار ÷ 1000 × 24
مثلاً:
750 → 18 عیار
875 → 21 عیار
916 → تقریباً 22 عیار
999 → تقریباً 24 عیار

هنگام خرید طلا، مشخصات درجشده روی قطعه و فاکتور را بررسی کنید. عددهایی مانند 750، 875 یا 916 میتوانند اطلاعات مهمی درباره میزان خلوص آلیاژ در اختیار شما قرار دهند.
اما برای نمونههایی مانند طلای آبشده که تعیین دقیق عیار اهمیت بیشتری دارد، بهتر است نتیجه آزمایش و مشخصات معتبر نمونه نیز بررسی شود.
همچنین قیمت یک قطعه فقط به عیار وابسته نیست و وزن، اجرت ساخت و سایر هزینههای معامله نیز میتوانند در قیمت نهایی اثر داشته باشند.
برای نحوه محاسبه عیار های مختلف طلا کافی است رابطه بین مقیاس 24 عیار و مقیاس 1000 را بدانیم.
طلای 18 عیار = 750، طلای 21 عیار = 875 و طلای 22 عیار ≈ 916 است. برای تبدیل عیار به عدد 1000، عیار را بر 24 تقسیم و در 1000 ضرب میکنیم.
همچنین اگر وزن قطعه و درصد خلوص آن را بدانیم، میتوانیم مقدار طلای خالص موجود در آن را محاسبه کنیم.
در نهایت، عددهایی مانند 750، 875، 916 و 999 فقط چند عدد روی طلا نیستند؛ هرکدام اطلاعاتی درباره میزان طلای خالص موجود در آلیاژ به ما میدهند و شناخت آنها میتواند هنگام بررسی و خرید طلا بسیار کاربردی باشد.
«در کافه طلا، تلاش میکنیم اصطلاحات و نکات بازار طلا را ساده و دقیق توضیح دهیم تا شناخت بهتر طلا، خریدی آگاهانهتر را برای شما رقم بزند.»